Şirketler insansı makineleri ‘özerk’ gösterirken arka planda insan eliyle toplanan veri ve uzaktan kumanda işleri gizleniyor. Bu düzen, humanoid teknolojinin gerçek sınırlarını ve olası sosyal maliyetlerini çarpıtabilir.
Teknoloji dünyası ‘fiziksel AI’ dönemine hazırlandığını söylerken, görünen gösterilerin ardında çok sayıda insan işi birikiyor. Nvidia CEO’su Jensen Huang gibi isimlerin öngördüğü insansı robot vizyonu yatırımcıları heyecanlandırıyor; ama bu makinelerin nasıl eğitildiği ve çalıştırıldığı şeffaf değil.
humanoid robotlar nasıl veri topluyor?
Robotların insan hareketlerini öğrenmesi için gerçek insanların hareketlerini kaydetmek gerekiyor. Haberlerde yer alan örneklerde bir işçi, sanal gerçeklik başlığı ve bir ekzoskeleton giyerek mikrodalga kapısını yüzlerce kez açıp kapatıyor; bu tür tekrarlar robotlara öğretilebilecek ham veri sağlıyor. Figure firmasının Brookfield ile olası iş birliği gibi girişimler de ev içi davranışların ‘büyük veri’ olarak toplanmasına işaret ediyor.
Bu veri toplama modelleri, çoğunlukla düşük ücretli işçiler tarafından gerçekleştiriliyor. Robotiğin tele-operasyon evresi de benzer bir görünmez emeğe dayanıyor: bazı şirketler, müşterinin evindeki robot takıldığında veya zor bir görevle karşılaştığında uzaktan operatörlere bağlanıyor. 1X örneğinde Neo adındaki ev robotu için tele-operatörlerin görev yapabileceği belirtiliyor; bu da mahremiyet ve çalışma ilişkileri açısından yeni sorular ortaya çıkarıyor.
İşin görünmez olması, makinelerin gerçek yetenekleri hakkında kamuoyunu yanıltıyor. Sosyal medya içerik moderasyonunda ya da dil modellerinin etiketlenmesinde yaşadığımız gibi, insan emeği saklandıkça teknolojinin sınırları abartılı yanlış anlamalara yol açıyor. Tarihten bilinen örneklerden biri, Tesla Autopilot pazarlamasının sürücülerde yanlış güven yaratarak ciddi sonuçlar doğurmasıdır; benzer riskler insansı robotlar için de geçerli olabilir. Bu yüzden şirketler eğitim verisi, tele-operasyon düzeyi ve görev sınırları konusunda daha şeffaf olmalı.
Kaynaklar ve Bağlantılar:
- restofworld.org/2026/china-robots-training-centers-workers
- www.therobotreport.com/brookfield-partners-figure-ai-develop-humanoid-pre-training-dataset
- www.technologyreview.com/2025/12/25/1130298/ai-wrapped-the-14-ai-terms-you-couldnt-avoid-in-2025
- www.youtube.com/watch?v=LTYMWadOW7c
- www.reuters.com/world/us-judge-upholds-243-million-verdict-against-tesla-over-fatal-autopilot-crash-2026-02-20
Bir Cevap Bırakın